Moerasvak

“Het is een moerasvak, geef drie psychologen de opdracht iemand te testen en je kunt zomaar drie verschillende uitkomsten krijgen”. Met deze woorden verdedigde een vakgenote zich voor de tuchtraad. Dat is ook een manier om ergens mee weg te komen. Ik geloof daar absoluut niet in. Dat zou misschien wel kunnen gelden wanneer je je uitsluitend op een klinisch oordeel baseert. Maar wanneer je testen gebruikt, (en die dienen daar toch voor?)  dan is de kans op uiteenlopende meningen aanzienlijk kleiner. Testmateriaal is immers gevalideerd en getoetst op betrouwbaarheid? Anders ligt het wanneer er dan tóch verschillende, zeer uiteenlopende meningen worden gevormd op basis van exact hetzelfde testmateriaal, waarvan de een deze afkeurt vanwege zogenaamd sociaal wenselijke antwoordtendens (anders “klopt”het klinisch oordeel niet meer) en de ander volstrekt objectief en neutraal zowel een onderzoeksgesprek én het testmateriaal bekijkt en op grond van overlap tussen beide tot bepaalde uitspraken komt.

Dit haakt aan het vraagstuk van waardevrij kunnen oordelen. Een vraag die regelmatig in de psychologie opduikt.  Hoe waardevrij kun je écht zijn? In hoeverre spelen belangen, sympathieën en antipathieën een rol? Misschien ongewild of onbedoeld, toch is er vrijwel geen ontkomen aan. Dat zou elke psycholoog toch in het achterhoofd moeten houden en zéker Pro Justitia rapporteurs/  diagnostici. De verantwoordelijkheid die zij dragen is groter dan sommigen onder hen beseffen. Wanneer die waardevrijheid niet tot een minimum wordt gereduceerd bestaat het gevaar levensgroot dat zij een cruciale bijdrage leveren aan de beruchte tunnelvisie van politie en justitie. Zij verlaten zich immers op het deskundig oordeel van de professional.  Daarom is het goed dat er tuchtrecht bestaat waarin vakgenoten zitting hebben die inhoudelijk hun licht kunnen laten schijnen over de deugdelijkheid of ondeugdelijkheid van een rapportage. Met de opmerking een “moerasvak”te hebben kom je er daar niet mee weg. Beter zou het zijn de hand in eigen boezem te steken en introspectief te onderzoeken in hoeverre waardevrijheid betekenis heeft gehad in het geleverde werk.

{mos_fb_discuss:2}