Educated Guess

Zoals velen kijk ik graag TV in mijn vrije tijd, een van mijn favoriete programma's is criminal minds. Professionele afwijking zullen we maar zeggen. Ik vind het heerlijk om mezelf één keer in de week te verdiepen in het criminele brein van de door Hollywood perfect neergezette serieverkrachter of moordenaar. Zo stereotiep vaak dat ik zolangzamer hand ook kan voorspellen wie de dader is en aan welk profiel hij of zij moet voldoen. Meestal hij trouwens want volgens de statistieken zijn vrouwelijke seriemoordenaars een uitzondering.

Stiekem droom ik dan ook na afloop van een baan als profiler (Ook een erg leuke serie trouwens). Alhoewel, na de wekelijkse portie lijken en verminkingen heb ik het eigenlijk ook wel weer een beetje gezien. De hoofdrol speler Jason Gideon van de serie moet ongeveer hetzelfde gedacht hebben, want die liet zich onlangs uit de serie schrijven.
De laatste aflevering waar hij in meespeelde ging erover of het profiel nu eigenlijk wel te vertrouwen was. Hadden ze nu wel of niet de goede te pakken. Gideon omschreef het maken van een profiel als een educated guess, Goed onderbouwd en statistisch correct, maar niettemin blijft het een gok.

Bij deze opmerking moest ik denken aan mijn cursus risicotaxatie van begin deze maand.
Risico taxeren kan op 3 verschillende manieren. De eerste manier is door de klinische werkers een oordeel te laten geven. Hoe gevaarlijk denkt de specialist dat de cliënt is en hoe groot het risico is op een terugval. De tweede manier is aan de hand van statistische gegevens. Een kwestie van gegevens uit het dossier opzoeken. Een rekenmodel toepassen en er komt een risicopercentage uitrollen.
De derde manier is een combinatie van beide strategieën. Het combineert de statistiek, met het klinische beeld. Mijn cursus ging over deze laatste vorm van taxeren. Gestructureerde risicotaxatie door middel van de HCR-20 en de SVR-20.

Samen met mijn mede cursisten verdiepte ik me in het papieren dossier van een TBS-er. Zonder ook maar enig idee te hebben van de persoon achter de casus, kwamen we met zijn allen toch tot een redelijke consensus over de mate van gevaarlijkheid van deze persoon. Door het invullen van Een 10-tal historische items, want in tegenstelling tot de bankwereld geldt in de forensische psychologie dat er geen betere garantie voor de toekomst is, dan de in het verleden behaalde resultaten.
Hoe gewelddadiger iemand in het verleden is geweest hoe groter de kans dat hij opnieuw gewelddadig zal worden. Vervolgens een 5-tal klinische items, zoals bijvoorbeeld behandelattitude en een 5 tal toekomstige items waarin een inschatting gemaakt wordt van de kans van slagen van de gemaakte plannen.

Vervolgens krijg je een optelsom van deze 20 items die je een score oplevert die eigenlijk niets zegt. Er is geen afspraak over welke score nu gelijk staat aan laag, gemiddeld of een hoog risico. Dit is natuurlijk ook nogal afhankelijk van de situatie waarin iemand verkeerd. In een gesloten behandelunit van een TBS Kliniek is gevaarlijk een heel ander begrip dan in het midden van de maatschappij.
Risicotaxatie is dan ook iets dat regelmatig terug dient te komen en altijd gekoppeld is aan de omgevingsituatie van de persoon.

De betrouwbaarheid van de taxatie is lastig te onderzoeken, want iemand met een hoog risico mag zeer waarschijnlijk niet op verlof en zal dus waarschijnlijk niet daadwerkelijk terugvallen. En heb je dan wel of geen gelijk? Toch moet ik zeggen dat ik deze cursus als zeer leerzaam heb ervaren en ook het instrument ervaar ik als zeer bruikbaar. Het stuurt je in je overwegingen en wijst je op bepaalde zaken. Het Fingerspitzen Gefühl krijgt een concreet aantal handvatten en het helpt je tussen de regels door te lezen. Een educated guess dus, waarbij je alleen maar kan hopen op de 100% succes ratio van de Hollywood Behavioural Analyses Unit.

{mos_fb_discuss:2}