Burka

Als Rotterdamse deel ik mijn stad met vele nationaliteiten. Van ouds her wordt de stad bevolkt door Chinezen, Kaapverdianen, Antillianen, Indonesiërs en Surinamers. Sinds kort ben ik na wat omzwervingen in het gebied onder de Moerdijk weer terug in de Maasstad en val ik met mijn blonde haar en blauwe ogen op in het straatbeeld dat nu voor een groot deel bepaald wordt door mensen van Turkse en Marokkaanse afkomst. Veel vrouwen dragen een hoofddoek, lange, vaak zwarte jassen met daaronder soms grof gebreide kousen en sloffen. Een burka die het gezicht helemaal bedekt kom je in Rotterdam echter vrijwel niet tegen.

Mijn verbazing was daarom ook groot toen ik, shoppend door Maastricht waar ik een weekendje verbleef, plotseling in een winkel oog in oog kwam te staan met vier van top tot teen in het zwart verpakte vrouwen die slechts door een smal kiertje door hun burka konden kijken. Valt bij ons de “buitenlander” in het straatbeeld helemaal niet meer op, hier waren deze zwart geklede  dames tussen de Limburgers zeer opvallend. Zij boezemden de omstanders angst in.  Kleine kinderen die daar waren, doken angstig achter de rok van hun moeder weg, één zette het geschrokken op een huilen.

Er gaat inderdaad een dreiging uit van vrouwen die zich op deze wijze kleden. Al dat zwart verhult wie er onder schuil gaat en je ziet alleen de blikkering van donkere ogen op je gericht. In de media wordt regelmatig gewag gemaakt van al dan niet een verbod op de burka. Voorstanders laten zich nogal eens verleiden tot uitspraken dat er misschien wel een terrorist schuilgaat achter de sluiers. Tegenstanders betogen dat ieder vrij moet zijn om hun eigen religie en cultuur uit te dragen. Niet alleen onder westerse mensen is dit een steeds terugkerend onderwerp van gesprek, óók onder Islamieten is er bepaald geen eenduidigheid van mening hierover. Dat wordt nogal eens vergeten. Als er érgens met twee maten wordt gemeten dan is het wel als het gaat over tolerantie tussen culturen. We praten over integratie en leggen anderen een cursus op. Sommige ambtenaren beijveren zich wat ál te veel en laten zelfs een Nederlander, die drie jaar in Duitsland woonde een integratiecursus volgen. Dit overkwam een vriend van mij. Maar wat houdt deze integratie eigenlijk in? Wat taalvaardigheden, wat gewoonten die “typisch Nederlands”zijn en wat informatie over wie onze koningin en wie onze minister-president is? Een lachertje! Misschien is het effectiever om stil te staan bij de gewoonten en zeden van andere culturen om te zien of hier wat aanpassingen kunnen worden gedaan? Ik heb helemaal niets tegen andere culturen, maar de westerling past zich in andere landen toch ook aan aan de daar heersende zeden en gewoonten? Lopen wij in minirok, topje, korte broek,  een moskee in  in Marokko? Dat mogen we zelfs niet als we een kathedraal in Italië bezoeken. Het lijkt een machtsstrijd te worden tussen “wij”en “zij”. En daar floreert niemand bij. Mijn dochter draagt soms een kruisje aan een halskettinkje. Niet vanwege een religieuze motivatie, maar omdat zij het mooi vindt. Zij werd door een Turkse collega aangesproken dat het dragen van een kruisje “verboden”is voor haar omdat zij lesbisch is. Tolerantie is oké. Maar het moet van twee kanten komen. Er gaat geen dag voorbij of er duikt in de media een discussie over de Islam op. De bisschop doet een duit in het zakje door te adviseren om God voortaan Allah te noemen. Het is echter al lang geen religieuze “strijd”meer, het is een maatschappelijk vraagstuk dat gaat over integratie, identiteit, onderdrukking, kansen en wat dies meer zij. De psychologen zijn in deze discussies opvallend ondervertegenwoordigd. Terwijl juist in psychologisch opzicht hier véél over te zeggen valt. Of heeft u géén cliënten die tussen twee culturen vallen, soms zélf niet meer weten wie of wat zij zijn? Binnen de context van het individu ziet het vraagstuk van wel of geen burka, wel of geen hoofddoek, er opeens héél anders uit!

{mos_fb_discuss:2}